Os desenrolos teóricos e a actividade práctica de V. I. Lenin no terreo da cuestión nacional foron decisivos para a vitoria da revolución socialista do 1917 en Rusia.
O Imperio ruso, coñecido como «a prisión dos pobos», someteu ó longo de case dous séculos a numerosos pobos e Estados previamente independentes utilizando a máis brutal das violencias.
A revolución do 1917, dirixida polo Partido Bolxevique con Lenin e Trotski á fronte, acabou con esta situación de opresión. Ademais de repartir entre os campesiños pobres a terra dos grandes terratenentes, nacionalizar a banca e a industria para poñer todos os recursos ao dispor das necesidades sociais, avanzar como nunca na historia nos dereitos das mulleres traballadoras e o colectivo LGTBI, poñer fin á participación de Rusia na espantosa matanza da I Guerra Mundial..., os bolxeviques recoñeceron e puxeron en práctica o dereito democrático das nacións á súa autodeterminación. Nacións como Finlandia, Xeorxia ou Ucraína, sometidas ata aquel momento ao xugo tsarista, puideron decidir libremente se seguían ou non unidas á nova Rusia revolucionaria e socialista.